Мрачната страна на револуцијата: Вештачката интелигенција ги „крати“ почетничките работни места, младите остануваат без можности

Извршните директори на OpenAI, Palantir и Anthropic предупредуваат: почетничките канцелариски работни места исчезнуваат, а општеството доцни со одговорот.

Вештачката интелигенција (ВИ) со години ги менува правилата на игра на пазарот на трудот, но во последните месеци, расправата за нејзините последици станува сѐ погласна и поконкретна. Во центарот на вниманието се најде Алекс Карп, извршен директор на Palantir, компанија која развива напредни системи за вештачка интелигенција за потребите на влади, војски и големи корпорации.

Карп неодамна во разговор за CNBC предупреди: „Вештачката интелигенција може да има вкупен позитивен ефект врз пазарот на трудот, но само ако индустријата и општеството навистина, навистина се потрудат тоа да го остварат.“ Тој додаде и дека „тоа мораме сами да го избориме, бидејќи во спротивно се закануваат длабоки општествени потреси кои многумина во елитите едноставно ги игнорираат“.

Изјавата на Карп доаѓа во момент кога сѐ повеќе млади тешко пронаоѓаат прва работа. Почетничките позиции, кои некогаш служеа како отскочна даска за кариера, сѐ почесто исчезнуваат под притисок на автоматизацијата и дигиталните асистенти. „Ние во технолошкиот сектор не смееме да ги затвораме очите пред она што оваа промена значи за обичниот човек“, нагласи Карп, истакнувајќи дека одговорноста не е само на програмерите и менаџерите, туку на целото општество.

Palantir со години е на самиот врв во примената на вештачката интелигенција во одбранбениот и разузнавачкиот сектор, а во последните години го проширува своето дејствување и на комерцијалниот пазар. Така, неодамна склучија партнерство со американската компанија TeleTracking, која развива платформи за управување со болници и здравствени системи. Сепак, Карп често ја критикува сопствената индустрија поради тоа што премногу често решава „тривијални, но решливи непријатности“, додека ги занемарува подлабоките општествени проблеми. Во есеј за The Atlantic, кој го напиша со правникот на Palantir, Николас Замиска, тој ја обвини Силициумската долина дека „ја напуштила традицијата на соработка со државата и се свртела кон површни иновации“.

Но, Карп не е единствениот кој предупредува на мрачната страна на револуцијата на вештачката интелигенција. Дарио Амодеи, извршен директор на компанијата Anthropic, неодамна за Axios изјави дека вештачката интелигенција во следните неколку години би можела да „избрише“ до половина од сите почетнички канцелариски работни места.

„Повеќето луѓе сѐ уште не сфаќаат дека тоа ќе се случи. Звучи неверојатно, и луѓето едноставно не веруваат… Ние, кои ја развиваме оваа технологија, имаме одговорност да бидеме искрени за она што доаѓа“, рече Амодеи. Тој проценува дека невработеноста предизвикана од вештачката интелигенција би можела да порасне на помеѓу 10 и 20 отсто, иако во моментов во САД изнесува околу 4,2%.

Сем Алтман, извршен директор на OpenAI, во неодамнешно интервју рече дека „агентите со вештачка интелигенција денес се како приправници“, но предвидува дека веќе следната година ќе можат да решаваат сложени деловни проблеми и да откриваат нови знаења. „Можат да помогнат во изнаоѓање решенија за предизвици кои се многу комплексни“, рече Алтман, додавајќи дека вештачката интелигенција наскоро ќе има способности на искусни инженери.

Џенсен Хуанг, претседател на Nvidia, на конференцијата Milken Institute изјави дека „работниците можеби нема да изгубат работа поради вештачката интелигенција, но ќе ја изгубат поради некој кој користи ВИ“. Според неговото мислење, вештачката интелигенција во следните пет години ќе промени барем една петтина од сите занимања, особено оние рутинските и почетничките.

Иако водечките фигури во технолошката индустрија не нудат едноставни решенија, се согласуваат во едно – општеството мора да дејствува брзо и одлучно. Експертите предупредуваат дека без сериозни инвестиции во образованието, преквалификациите и прилагодувањето на училишните курикулуми, младите ризикуваат да останат без можности за стекнување искуство и напредување. Историјата покажува дека технолошките револуции можат да отворат нови работни места, но само ако општеството навреме ги препознае предизвиците и се справи со нив.

Карп истакнува: „Само затоа што ВИ може да биде корисна за работната сила, не значи дека тоа автоматски ќе се случи. За тоа мораме да се избориме.“ Неговите зборови одекнуваат меѓу младите кои го бараат своето место под сонцето, но и меѓу работодавачите кои се обидуваат да ја задржат конкурентноста без жртвување на човечкиот потенцијал.

Најпосле, иднината на вештачката интелигенција не лежи само во рацете на инженерите и инвеститорите. Прашањето дали ВИ ќе стане алатка за општо добро или извор на нови поделби не смее да остане неодговорено. Дали ќе го прифатиме предизвикот и ќе изградиме поправедно општество – или ќе дозволиме технологијата уште подлабоко да нѐ подели – е одлука која припаѓа на сите нас, и не трпи одлагање.

Извор: b92.net