Занимливости

Неверојатно откритие под поранешен манастир: Средновековен систем за греење зачуван речиси недопрен

Археолозите во Базел, Швајцарија, дојдоа до ретко и исклучително значајно откритие — речиси целосно зачуван средновековен систем за греење со топол воздух. Инсталацијата, за која експертите проценуваат дека потекнува од 13. или 14. век, била векови сокриена под некогашниот манастир Гнадентал.

Според степенот на зачуваност, овој наод се смета за единствен од таков вид во Швајцарија и еден од најважните познати примери на ваков тип греење во цела Европа.

Камењата служеле како акумулатор на топлина

Откритието се случи за време на реконструкција на објект во улицата „Петерсграбен“. Во дворот на поранешното стручно училиште, археолозите најпрво наидоа на ѕидови и подови од малтер кои припаѓале на средновековниот манастирски комплекс, а под еден од подовите ја пронајдоа и целата инсталација за греење.

Системот се наоѓал во источното крило на манастирот и се претпоставува дека го загревал рефекториумот — заедничката трпезарија на монахињите. Ова најверојатно била една од ретките, а можеби и единствената просторија во целиот комплекс што имала организирано греење.

Принципот на работа бил следниот:

  • Акумулација на топлина: Под подот се наоѓала комора исполнета со голема количина камења кои ја складирале топлината.
  • Канал за ложење: По отстранувањето на камењата, документацијата потврди постоење на канал за ложење изграден од камени блокови и тули, со два шилести лака кои сè уште стојат во својата првобитна положба.
  • Спроводници за топол воздух: Во сводот над комората се зачувани осум отвори што можеле да се затвораат. Кога чадот од ложењето ќе се извлечел, отворите се отворале за да овозможат загреаниот воздух да се искачи директно во просторијата над него.

Дигитализација и заштита на наодот

Со оглед на огромното историско значење, археолозите направија детален тридимензионален 3D-модел на целата конструкција. Во моментов се разгледуваат начини како овој уникатен систем трајно да се заштити и да се вклопи во новиот проект за реконструкција на објектот.

Историјата на овој комплекс започнува околу 1231 година кога бил подигнат францискански манастир, каде подоцна престојувале цистерцитски монахињи и клариси. Објектот бил во функција сè до Реформацијата, по што постепено ја менувал намената, за на крајот на 19. век да биде срушен заради изградба на училиште — сè додека најновите ископувања не извадија на светлина дел од неговото скриено минато.

Извор: Blic.rs