Лазаров: Зголемувањето на вредноста на увозот е поголемо од зголемување на вредноста на извозот со што нето ефектот од надворешно трговскиот сектор е негативен за економијата

Овој раст во голема мера се должи на лошата споредбена основа од лани кога извозот забележа пад од 8.1% и се должи на порастот на цените на некои извозни производи годинава.

За економијата не е важен извозот сам по себе, туку нето-извозот. Податоците за нето-извозот покажуваат дека во првиот квартал од 2021 година има раст на трговскиот дефицит за 3.5% во споредба со истиот период лани (лани во првиот квартал трговскиот дефицит бил 511.5 милиони евра, а годинава во првиот квартал е 529.3 милиони евра).

Образложение зошто извозот сам по себе не е важен:

1) Може дел од извозот да се должи на ре-извоз. Некоја фирма направила увоз на некој производ од Норвешка, а го продала во Косово. На пример, ако погледнете во извозната структура на Македонија ќе видите дека земјата меѓу другото извезува морска храна. Во овој случај додадената вредност за земјата е само трговската маржа на трговецот кој го прави тој ре-извоз.

2) Најголем дел од извозот може да биде базиран на увозна компонента (во производниот процес извозната компанија во најголем дел да користи увозни суровини/инпути). Од друга страна, во БДП влегува само домашната додадена вредност на извозот, а не целиот извоз.

Во конкретниот случај за Македонија во првиот квартал, зголемувањето на вредноста на увозот е поголемо од зголемување на вредноста на извозот што значи дека нето ефектот од надворешно трговскиот сектор е негативен за економијата.