Норвешка гради најдолг подморски тунел во светот: Ќе биде долг 27 километри, а ќе има и кружен тек

Норвешка го реализира еден од најамбициозните инфраструктурни проекти во светот – изградбата на најдолгиот и најдлабокиот подморски патен тунел. Проектот „Рогфаст“ (Rogfast) ќе биде долг 27 километри, а на најдлабоката точка ќе се наоѓа дури 392 метри под морското ниво.

Целта на проектот е значително да се подобри патната поврзаност долж западниот брег на Норвешка, да се скрати времето на патување меѓу поголемите градови и постепено да се намали зависноста од траектниот сообраќај.

Изградбата започна во јануари 2018 година, но кон крајот на 2019 година работите беа прекинати поради зголемените трошоци. По финансиското реструктурирање и склучувањето нови договори, градежните активности продолжија кон крајот на 2021 година.

Завршувањето на тунелот сега е планирано за 2033 година, а проценетата вредност на инвестицијата изнесува околу 2,4 милијарди долари. Дел од средствата ги обезбедува норвешката влада, додека остатокот ќе се враќа преку патарини што ќе ги плаќаат идните корисници.

Две цевки и кружен тек под морето

Тунелот ќе се состои од две паралелни цевки, од кои секоја ќе има по две сообраќајни ленти наменети за патнички и товарни возила.

Со неговото пуштање во употреба ќе се заменат постојните траектни линии, а патувањето меѓу Берген и Ставангер, вториот и четвртиот најголем град во Норвешка според бројот на жители, ќе се скрати за околу 40 минути.

Еден од најнеобичните делови на проектот е планираниот двоен кружен тек, кој ќе се наоѓа на приближно половина од трасата, на длабочина од 260 метри под морето.

Тој ќе овозможува поврзување со посебен тунел што ќе води кон островот Квитсој, најмалата општина во Норвешка.

Предизвици со вода, карпи и вентилација

Изградбата на „Рогфаст“ претставува огромен инженерски предизвик поради сложената геолошка структура на подрачјето.

Трасата минува низ различни слоеви карпи, меѓу кои има раседи и испукани делови настанати како последица на милиони години геолошки поместувања. Поради овие услови, градежниците не можат целосно да се потпрат на класични машини за дупчење, туку користат и методи на минирање.

Дополнителен проблем претставува навлегувањето на морската вода под висок притисок. На длабочина од околу 300 метри притисокот достигнува речиси 40 бари, а за време на ископувањето биле регистрирани продори на вода до 6.000 литри во минута.

Посебно внимание се посветува и на вентилацијата. Кога тунелот ќе биде завршен, циркулацијата на свеж воздух ќе ја обезбедуваат дури 245 големи вентилатори распоредени долж трасата, како и големи вентилациски станици на влезовите и во подрачјето на подводното крстосување кај Квитсој.

На островот неодамна беше завршено и првото од двете планирани длабоки вентилациски окна, со дијаметар поголем од осум метри.

Дел од поголем инфраструктурен проект

„Рогфаст“ е само еден дел од поширокиот план за модернизација на крајбрежниот пат Е39, кој се протега на околу 1.100 километри, од Трондхајм на северот до Кристијансанд на југот на Норвешка.

Во моментов, преминувањето на целата траса трае околу 21 час и бара користење на седум траектни линии.

Со изградбата на нови тунели и мостови, времето на патување би можело да се преполови. Сепак, целосното завршување на модернизацијата на патот Е39 се очекува дури околу 2050 година.

Се очекуваат и еколошки придобивки

Проектот би можел да донесе и позитивни ефекти врз животната средина. Намалувањето на траектниот сообраќај на долг рок би можело да придонесе за заштита на чувствителните морски екосистеми.

Инвеститорите презеле и мерки за намалување на јаглеродниот отпечаток од самата изградба. Вишокот ископан камен бил искористен за насипување и создавање нови копнени површини околу островот Квитсој.

Милиони кубни метри камен биле употребени за создавање повеќе од еден километар ново крајбрежно земјиште, кое ќе овозможи и иден инфраструктурен развој.

Во тунелот ќе бидат поставени камери и радари за надзор на сообраќајот, а предвидени се и посебни визуелни решенија. За да се намали монотонијата при долгото возење под морето, дизајнерите планираат динамично осветлување и различни уметнички инсталации.

Според проценките, низ главниот тунел дневно ќе поминуваат околу 13.000 возила. Се очекува подобрата поврзаност да го поттикне економскиот развој на западна Норвешка, особено во рибарската, поморската и енергетската индустрија.

Иако до планираното завршување во 2033 година има уште неколку години, „Рогфаст“ веќе се смета за еден од најсложените и најамбициозните градежни проекти во светот.