Ова бил најпопуларниот автомобил во Југославија! Евтин и неуништлив: сите го обожавале

Малку е познато дека Италијанците го осмислија Fiat 124, автомобил кој имаше тешка задача да го замени популарниот „Тристаќ“, а подоцна лиценцата му ја продадоа на Советскиот Сојуз – така настана легендарната Лада.

Во фудбалски речник, Fiat 124 беше „десетка“ на италијанската автомобилска индустрија од тоа време, исто како што на теренот беа Џани Ривера и Сандро Маѕола. Елеганција, моќ и технологија што со децении беше пред конкуренцијата. Легендарната лимузина годинава одбележува 60 години од своето прво претставување на Саемот за автомобили во Женева.

Додека во Торино се потсетуваат на неговиот шарм, низ поранешна Југославија остана запаметен како автомобилот што ја постави средната класа на тркала – било во оригиналното италијанско издание, било како прочуената „челична“ Лада.

Наследникот на „Тристаќ“ што ја освои Европа

Кога се појави во 1966 година, Fiat 124 имаше тешка задача – да го наследи легендарниот FIAT 1300/1500, познат кај народот како „Тристаќ“. Инженерот Оскар Монтабоне добил задача да создаде модерна лимузина со чисти и елегантни линии.

Резултатот бил толку импресивен што веќе во 1967 година моделот ја добил престижната титула „Европски автомобил на годината“. Автомобилот бил опремен со мотор од 1,2 литри и 60 коњски сили, што за лесната каросерија од само 850 килограми било повеќе од доволно за сериозни перформанси.

Интересно е што Италијанците размислувале и за преден погон, но на крајот останале верни на задната влеча – токму онаа што подоцна им овозможи на илјадници возачи низ поранешна Југославија да „исправуваат кривини“, но и да се мачат на дожд и снег.

Fiat 124 не бил само семеен автомобил. Верзијата Special T од 1970 година добила мотор со две брегасти осовини и 80 коњски сили, како и диск-сопирачки на двете оски. Во тоа време, брзина од 160 километри на час во автомобил од таа класа била резервирана само за најхрабрите возачи.

Кон крајот на производството, моделот добил и мотор од 1,6 литри со дури 95 коњски сили, што го претворило во вистински „уличен тркач“, пред да биде наследен од Fiat 131 Mirafiori.

Од Торино до Сибир: Како настана Лада

Иако оригиналниот Fiat 124 бил симбол на луксуз, на југословенскиот пазар живееше преку својата советска „роднина“ – Lada Жигули (VAZ 2101).

Италијанците ја продале лиценцата на Советите, кои моделот механички го поедноставиле, го зајакнале лимот и го приспособиле за лоши патишта и сурови зими.

Но, иако Жигули требало да биде „народен автомобил“, тој не бил достапен за просечниот советски граѓанин. Првичната идеја цената да се пресметува според тежината – еден килограм да чини една рубља – брзо се покажала како нереална.

Во првата половина на 1970-тите, најниската цена на Жигули изнесувала околу 5.500 рубљи, додека просечната плата била околу 120 рубљи. Тоа значело дека биле потребни години штедење за да се купи автомобилот.

Интересно е што Жигули бил и првиот автомобил што комунистичките власти сериозно го промовирале преку маркетинг кампањи.

Автомобил со душа

Производството на Fiat 124 во Италија завршило во 1975 година, но моделот продолжил да живее преку Seat во Шпанија, Tofaş во Турција, па дури и во Индија и Јужна Кореја.

Тој беше еден од првите вистински глобални автомобили. За генерациите што се сеќаваат на мирисот на бензин и карбуратори, Fiat 124 – и неговата сестра Лада – остануваат симбол на едно време кога автомобилите имаа душа, а возачите мораа да бидат и механичари.

Шеесет години подоцна – капа долу за италијанската машина!

Извор: Blic.rs